Beleidsplan 2022-2027 Protestantse gemeente Oudemirdum-Nijemirdum-Sondel 1. Een schets van de gemeente 1.1 Omgeving De Protestantse Gemeente Oudemirdum - Nijemirdum - Sondel (ONS-gemeente) is een gemeente die bestaat uit de genoemde drie dorpen in Gaasterland, een gebied in het Zuidwesten van Friesland. Sondel telde in 2021 400 inwoners, Nijemirdum 570 en Oudemirdum 1380. Gaasterland is bij uitstek een plattelandsomgeving. Ons deel van deze streek kenmerkt zich door weilanden, bossen en de IJsselmeerkust. Deze zorgen voor ruimte en rust. Er zijn veel landbouwbedrijven, geen grote industrie. In Oudemirdum zijn enkele winkels (bakker, slager, supermarkt, drogist, elektronica) en restaurants. Nijemirdum en Sondel kennen geen winkels. Daarnaast zijn er relatief veel campings en vakantieparken. Met name in de zomer verblijven er in Gaasterland veel toeristen. Dat heeft ook gevolgen voor de kerkgang, met name in Oudemirdum. Wat betreft woningen, er zijn geen grote nieuwbouwplannen, alleen kleinschalige nieuwbouwprojecten. De bewoners van onze dorpen, en dus ook de gemeenteleden, zijn voor een groot deel werkzaam in praktische beroepen. Daarin ligt hun kracht. Velen van hen zijn werkzaam in de landbouw en veeteelt of in beroepen die daar indirect mee te maken hebben (transport, bouw, techniek etc.). De ontwikkelingen op dat gebied, met name ook de transitie i.v.m. het klimaat en grondgebruik, kunnen grote gevolgen hebben voor onze gemeenschap en worden dan ook scherp gevolgd. In Oudemirdum en Nijemirdum (combinatie met Sondel) staan een basisschool. Voor het middelbaar onderwijs gaan kinderen naar Balk en Sneek. Naast de protestantse kerk is er ook een gereformeerde gemeente in Oudemirdum. Tussen hen is op kerkelijk niveau geen contact. Alleen in de Adventstijd is er een gezamenlijke ouderenmiddag. Gelovigen van andere gezindten ( R.K., orthodox-protestanten en baptisten enz.) gaan naar kerken in de buurtdorpen (Bakhuizen, Balk, Lemmer, Koudum). 1.2 Betrokkenheid In elk dorp staat een kerk die eigendom is van de ONS-gemeente en nog in gebruik is. In twee van de drie kerken is er elke zondag een kerkdienst volgens een opgezet roulatiesysteem. Verder is de eerste zondag van de maand een Fjoerdienst. Er zijn een kerkelijk werker FTE 0,7 met preekbevoegdheid (Pastor) en m.i.v. 1 oktober 2026 ook een kerkelijk werker voor FTE 0,5. Totaal FTE 1,2 . De kerkenraad heeft in 2021 besloten dat de salariskosten en andere vergoedingen aan de kerkelijk werker t.l.v. de jaarlijkse exploitatie komen, die daardoor een extra negatief resultaat mag vertonen. Voor de meeste gemeenteleden is de kerk belangrijk. Zij hechten eraan. De kerk hoort erbij. Dat wil niet zeggen dat iedereen elke zondag komt. Met name in en door de coronatijd is de kerkgang erg wisselend geweest. Vlak voor de coronatijd bezocht ongeveer 15-20% van de gemeenteleden de wekelijkse eredienst. Maandelijks is er de “Fjoerdienst”, een dienst waarin wordt geëxperimenteerd met nieuwe vormen, interactie en andere muziek. De “Fjoerdiensten” worden voorbereid door een aparte commissie. Deze diensten worden sinds 7 november 2010 gehouden en trekken vooral jongere mensen en mensen aan de rand van de kerk. Jaarlijks zijn er 10 diensten, steeds op de eerste zondag van de maand. De kindernevendienst wordt redelijk goed bezocht. Ongeveer 15 kinderen per zondag (bij elkaar opgeteld). De tienerdiscussiegroep heeft gemiddeld 10-20 leden. De jeugdclubs, uitgaande van de kerk, kennen een bloeiend bestaan. Daaraan doen kinderen in de basisschool-leeftijd mee, ongeveer 10-20 per dorp. Naast de erediensten zijn er ook veel activiteiten die onder het zogenaamde ‘Winterwerk’ vallen: gespreksgroepen, doe groepen, lezingen, Alphacursus etc. Elke activiteit kent ongeveer 10-25 deelnemers. Daarnaast bestaan er nog andere activiteiten: de jaarlijkse bazaar, het veertigdagenboekje, liturgisch bloemschikken, de oppasdienst, het ONS-kerkblad, de wekelijkse nieuwsbrief. Digitaal is de kerk aanwezig via Facebook, website en Scipio-app. Al deze activiteiten worden gedragen door enthousiaste vrijwilligers. 1.3 Opbouw van de gemeente (per 01-01-2026) 1.4 Sterke en zwakke kanten Sterke kanten: Om te beginnen zijn er het geloof, het gebed, de naastenliefde. Als het gaat om zakelijk beleid zou je dat haast vergeten, maar hier ligt wel de kern van het gemeenteleven. Zonder dit alles zou de gemeente niet kunnen bestaan. De betrokken leden zijn trouw. Dat geldt ook voor de vele vrijwilligers. Er kan op hen worden gebouwd. Er heerst binnen de gemeente een open, milde sfeer, waar plaats is voor humor. Er zijn verschillende manieren van geloofsbeleving, maar men neemt elkaar niet dogmatisch de maat. Men leeft met elkaar mee, onder meer door bezoekjes en het sturen van kaarten bij ziekte of rouw. Bij spanningen en conflicten – die er overigens niet vaak zijn - wordt er gepraat en komt het meestal weer goed. Men weet dat men met elkaar verder moet en wil dat ook. De contacten in de kerkenraad, de colleges van diakenen en Kerkrentmeesters en de commissie zijn goed en gemoedelijk. Men kent elkaar als gemeenteleden, dorpsgenoten, van het schoolplein en dorpsactiviteiten. Er is een grote bereidheid te praktische taken uit te voeren. Het kerkelijk leven is veelzijdig: naast de gewone kerkdiensten is er de Fjoerdienst, daarnaast ook het veelkleurige aanbod binnen het winterwerk en de waaier aan overige activiteiten (zoals eerder beschreven). We hebben het geluk over een grote en voltallige kerkenraad te beschikken. Tot nu toe is het meestal gelukt de ontstane vacatures te vervullen. Daarnaast zijn er in de drie dorpen pastoraal medewerkers “Omtinkers” actief, die contact onderhouden met de mensen in hun wijken. De financiële positie van de gemeente is gezond. De staat van onderhoud van de kerkgebouwen is uitstekend. De Fontein is rond 2000 geheel gerenoveerd, De Haven in 2013 en De Hoekstien in 2018. Dit dankzij de vrijgevigheid van de mensen, enkele recente legaten en een verantwoord financieel beleid van het College van Kerkrentmeesters. Voor het onderhoud van De Fontein en De Haven ontvangen wij onderhoud-subsidie van het Rijk. Er is een onderhoudsplan voor alle gebouwen. Zwakke kanten: De betrokken leden zijn trouw, maar hun aantal wordt kleiner. Dat geldt met name voor jeugd en jongeren. Dit vertaalt zich nog niet zozeer in het aantal vrijwilligers en hun inzet, wel in de kerkgang. Betrokkenheid van jong volwassenen is zeer belangrijk en vraagt onze aandacht. De kerk hoort er voor het gevoel van velen bij. De kerk is een traditioneel instituut waar men aan hecht. Maar voor velen vertaalt zich dat niet in actieve betrokkenheid. Bij nogal wat (jongere) leden heerst een zekere terughoudendheid ten aanzien van het gemeenteleven. In de komende tijd zullen de hierboven geschetste ontwikkelingen onvermijdelijk leiden tot moeilijkheden bij het bemensen van de kerkenraad, colleges en commissies. De afnemende betrokkenheid zal op termijn ook financiële consequenties hebben. De financiële situatie van de gemeente is nu nog redelijk gezond, maar we hebben wel te maken met jaarlijkse tekorten in de exploitatie. Die tekorten zullen alleen maar groter worden. Momenteel beschikken we over drie vaste organisten Daarnaast wordt incidenteel de gemeente begeleid door een pianist of kerkband. Gelukkig willen organisten die vroeger aan de gemeente verbonden waren zo nodig inspringen. 2. Visie op kerk-zijn Wat wij belangrijk vinden: Voor het bidden, het lezen van de Bijbel en het nadenken daarover, het zingen tot Gods eer, de dankbaarheid wordt ruimte geboden in de zondagse kerkdiensten. In de zondagse kerkdiensten wordt ruimte geboden voor bidden, lezen van de Bijbel en nadenken daarover, zingen tot Gods eer en tonen van dankbaarheid. De Advents- en Kersttijd en veertigdagentijd en Pasen zijn daarin belangrijke periodes. Het verdiepen van het geloofsleven: in kerkdiensten, gespreksgroepen en vergaderingen. Het omzien naar elkaar: gemeenteleden onderling, maar ook naar onze buren en medebewoners in onze dorpen. Het omzien naar elkaar over grenzen heen, wat met name door de diaconie wordt behartigd. Het blijven zoeken naar nieuwe vormen van eredienst en gemeente-zijn. Mensen zijn verschillend en daarom wordt er getracht zo veel mogelijk variatie aan te bieden in de vorm van de gemeentelijke aangelegenheden aansluitend bij leefwereld, behoefte en doelgroepen. In 2025 is een cultuurdocument ontwikkeld. Uit de waarden van de Alphacursus, de Samen Jong methodiek, groothuisbezoeken, kerkenraadsvergaderingen en een gemeenteavond zijn uiteindelijk vijf kernwaarden gekomen waaraan we de komende tijd willen werken. Te weten Gastvrij, Eigentijds, Laagdrempelig, Inspirerend en Transparant. Klik hier voor het PKN-ONS cultuurdocument 2026 Vanaf 2026 gaan we als gemeente in het G.E.L.I.T.. Dit acroniem staat voor de volgende vijf onderwerpen waar we de komende tijd meer aandacht aan gaan geven: Gastvrij, Eigentijds, Laagdrempelig, Inspirerend en Transparant. Hieronder zie je ze uitgewerkt: Gastvrij: actief oog hebben voor en rekening houden met nieuwe mensen. Elke zondag een hand bij binnenkomst door ouderling en bij de uitgang door de dominee Altijd gasten welkom heten aan het begin van de dienst Niemand heeft een eigen stoel Elke zondag koffie na de dienst met oog voor gasten Eigentijds: de kerk van nu, vraagt actieve vernieuwing. Gebruik van hedendaagse middelen zoals beamer is vanzelfsprekend Socials worden ingezet en bijgehouden Opmerkzaam zijn voor achterhaalde ouderwetse symbolen Jongeren worden actief ingezet en gehoord bij koers- en besluitvorming Laagdrempelig: actief oog hebben voor kerkelijke kleurenblindheid zo van; dat weet iedereen toch? Qua taalgebruik denken vanuit de wereld van gasten; weinig voorkennis veronderstellen Symbolen uitleggen, jargon vermijden Liever geen Engelse liederen zonder vertaling Liever geen oud taalgebruik zoals Gij of Uwer Lied van de maand wordt onbekende liederen inzetten als bevestiging op de overdenking Inspirerend: een duidelijk inhoudelijke boodschap hebben. Jezus’ boodschap wordt serieus genomen Actuele thematiek die aansluit bij deze tijd De belevingswereld van jongeren krijgt prioriteit De diensten zijn variërend maar herkenbaar Transparant: actief oog hebben voor wat troebel is in de structuur. Duidelijke visie wordt ontwikkeld Bereid zijn verantwoording af te leggen CAK principe: controleerbaar, aanspreekbaar, kwetsbaar Organisatorisch overzichtelijk (organogram, kerkblad, scipio-app, website) Het doel hiervan is dat we als gemeente zo weinig mogelijk drempels opwerpen voor zoekers en gasten door mee te gaan met onze tijd en hartelijk te zijn voor elkaar en anderen. Mag het tegelijk onze gemeente enthousiasmeren om met een duidelijkere focus verder te gaan! 3. Prioriteiten voor de komende jaren Cultuurdocument We willen aan een cultuur in de kerk bouwen waar gasten zich thuis voelen en vaste bezoekers graag willen blijven komen. Dat betekent, herkenbaar binnen de protestantse traditie, actief vernieuwen en daarbij oog hebben voor (zoekende) mensen aan de rand van de gemeente opdat ze bewegen naar het warme hart ervan. We denken die cultuur te bouwen door o.a. actief oog voor elkaar te hebben (hand bij de deur en koffie na de dienst), digitale middelen te gebruiken (socials en scipio), jonge gezinnen prioriteit te geven (clubs, KND, discussiegroepen, kinderdiensten en attenties), eenvoudig taalgebruik en actuele thema’s te hanteren met daarbij vast te houden aan een Bijbelgetrouwe boodschap. Jeugdwerk Het jeugdwerk in onze gemeente wordt door de twee jeugdouderlingen en de kerkelijk werker(s) geregeld. De bedoeling is om jonge gezinnen te activeren en te motiveren om betrokken te worden bij het kerkelijke leven. In het jeugdwerk zijn er vele leuke initiatieven voor jeugd en andere gezinnen Digitalisering De gemeente beschikt reeds over een website en Facebook. Er is door de gemeente een flinke stap gezet op digitaal gebied in coronatijd. Elk kerkgebouw beschikt nu over apparatuur om de diensten uit te zenden. In 2025 is hier opnieuw een grote stap in gemaakt door het in gebruik nemen van de Scipio app, inmiddels zijn er al meer dan 100 gebruikers. Continuering Een kerkelijke gemeente kan niet zonder vernieuwing maar ook niet zonder continuïteit. De inzet van de betrokken gemeenteleden, de ruimte voor elkaar, het omzien naar elkaar, het contact in gespreksgroepen, de kwaliteit van de erediensten en al die andere dingen die aan het gemeenteleven bijdragen, vergen voortdurende aandacht en zorg. 4. Evaluatie, bijstellen van het beleidsplan Het beleidsplan wordt elk voorjaar in de kerkenraad geëvalueerd, zodat het voor 1 juli van het betreffende jaar op de site geplaatst kan worden.

Protestantse gemeente Oudemirdum – Nijemirdum - Sondel